Słowo dnia: szychta

Po hasioku pora na słowo prosto z kopalni. Szychta to zmiana w pracy, przede wszystkim górnicza.

Co znaczy

Wikisłownik notuje szychtę jako słowo z gwary górnośląskiej i języka górników: to czas pracy jednej zmiany w kopalni, a w górniczym środowisku także sami ludzie z tej zmiany. Artykuł PAP w serwisie dzieje.pl wymienia ją wśród regionalizmów znanych w całej Polsce i wyjaśnia jako dniówkę w kopalni albo w innym zakładzie. W słowniczku do fragmentów „Mianujōm mie Hanka” Alojzego Lyski przy szychcie stoi po prostu: dniówka.

Jak tego użyć

…ujek i pomału rychtowali się do wyjścio na szychta.
…wujek powoli zbierał się do wyjścia na szychtę.

To zdanie i przekład pochodzą z opracowania tekstu Lyski. Widać tu gwarową formę na szychta, gdy po polsku powiemy na szychtę.

Skąd się wzięła

Według Wikisłownika słowo pochodzi od niemieckiego Schicht. Ten sam słownik podaje też dawne polskie znaczenie: pokład lub warstwa, na przykład cegieł.

Źródła

• Wikisłownik: szychta
• A. Kliks-Pudlik (PAP), „Gryfne frelki klachają, czyli o śląskich regionalizmach”, dzieje.pl
• A. Lysko, „Mianujōm mie Hanka”, tłumaczenie fragmentów i słowniczek, Ośrodek Rozwoju Edukacji (PDF)

Zdjęcie poglądowe: Mateusz Feliksik, Pexels (licencja Pexels).